Ìmọ̀-ọpẹ́ Tó Ní Ìtumọ̀ Gan-an

Irú àárẹ̀ kan wà tó ń wá láti inú ṣíṣe iṣẹ́ rere tí kò dà bí ẹni pé ẹnikẹ́ni ṣàkíyèsí. O dúró pẹ́ ní iṣẹ́ láti tún nǹkan ṣe kí ó tó bàjẹ́. O bá oníbàárà tó bínú sọ̀rọ̀ títí ó fi balẹ̀. Ó fara balẹ̀ dì iṣẹ́ akànṣe kan pọ̀ nígbà tí ènìyàn méjì kò sí níbi iṣẹ́. Ọ̀sẹ̀ náà sì parí, kò sí ohun tí a sọ, o sì bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe kàyéfì bóyá ó wọ ọkàn ẹnikẹ́ni rárá.

Bí o bá ń darí àwọn ènìyàn, o wà ní ìhà kejì ìmọ̀lára yẹn ní ọ̀pọ̀ ìgbà ju bí o ti rò lọ. Iṣẹ́ tí ẹgbẹ́ rẹ ń ṣe dáadáa jẹ́ èyí tí ojú rẹ kì í tó lọ́pọ̀lọpọ̀. Ohun tí wọ́n mú jáde ni o rí, kì í ṣe àwọn ìpinnu ìdákẹ́rọ́rọ́ mẹ́ta tó sọ ọ́ di rere. Àlàfo tó wà láàrin ohun tí àwọn ènìyàn dà sínú iṣẹ́ àti ohun tí a mọ̀ sí wọn jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àlàfo tó wọ́pọ̀ jù, tó sì rọrùn jù láti tún ṣe nínú ẹgbẹ́ èyíkéyìí.

Ìmọ̀-ọpẹ́ rere kì í ṣe ohun àyànfẹ́ tó o máa ń dé bá lẹ́yìn tí ọkàn àwọn ènìyàn ti balẹ̀ tán. Ó jẹ́ apá kan bí ọkàn ṣe ń balẹ̀. Ìṣòro náà ni pé ọ̀pọ̀ ohun tó ń kọjá gẹ́gẹ́ bí ìmọ̀-ọpẹ́ níbi iṣẹ́ kì í ṣe iṣẹ́ náà gan-an.

Ìdí tí "iṣẹ́ tó dáa o, ẹ̀yin ọmọ ẹgbẹ́" kì í ṣe nǹkankan

Ronú nípa ọpẹ́-àsọ-fún-gbogbo-ènìyàn tí o gbà gbẹ̀yìn. Ìmẹ́lì ẹgbẹ́ kan. Gbólóhùn kan ní ìparí ìpàdé. "A dúpẹ́ gan-an fún gbogbo iṣẹ́ àṣekára, ẹgbẹ́." Ṣé ó gbé nǹkankan nínú rẹ bí? Ó ṣeé ṣe kó jẹ́ pé rárá, ìdí sì wà fún un.

Ìmọ̀-ọpẹ́ ń ṣiṣẹ́ nígbà tí ènìyàn bá nímọ̀lára pé a *rí òun*. Rí i pàtó, fún ohun pàtó kan tó ṣe gan-an. Ìyìn àìnídìí tí a gbé lé gbogbo ènìyàn kì í balẹ̀ sí ẹnikẹ́ni. Ó tilẹ̀ lè dà bí ohun tí a fi rọ́pò nǹkan gidi, bí ríbìnì ìkópa nínú ọ̀rọ̀ ẹnu.

Gallup ti ṣe ìwádìí nípa èyí fún ọ̀pọ̀ ọdún, díẹ̀ lára ohun tí wọ́n rí sì tọ́ sí gbígbé ọkàn wa lé. Ìyìn gbọ́dọ̀ jẹ́ èyí tí a rí gbà kí ó tó ní ìtumọ̀. Nígbà tí a bá ń pín ìmọ̀-ọpẹ́ ní déédéé láìka ohun tí ẹnìkọ̀ọ̀kan dá kún un sí, ó dáwọ́ dídúró fún "o ṣe nǹkan rere" ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í dúró fún "èyí kàn jẹ́ ohun tí à ń sọ lásán." Bí wọ́n ṣe sọ ọ́ tààrà: bí gbogbo ènìyàn bá ṣẹ́gun, kò sí ẹni tó ṣẹ́gun. Àwọn tó fara da iṣẹ́ ju àfẹ́gbà lọ máa ń ṣàkíyèsí pé ìsapá wọn ra ọ̀rọ̀ kan náà fún wọn tí gbogbo ènìyàn gbà, èyí sì ń kọ́ wọn ní ìdákẹ́rọ́rọ́ láti dáwọ́ ìnira dúró.

Àbọ̀ kejì ìṣòro náà ni pé oríṣiríṣi nǹkan ni àwọn ènìyàn fẹ́. Ọ̀kan máa ń tàn nígbà tí a bá yìn ín níwájú ẹgbẹ́. Èkejì yóò kúkú fẹ́ wọ ilẹ̀ lọ ó sì yóò ti fẹ́ràn àkọsílẹ̀ ìlà-méjì ìdákẹ́rọ́rọ́ dípò rẹ̀. Kò sí ìṣesí kan tó bá gbogbo ènìyàn mu. Ọ̀nà tó dájú jù láti mọ ohun tí ẹnìkan mọyì fẹ́rẹ̀ rọrùn débi tí ó fi ń dójú tì: béèrè lọ́wọ́ wọn.

Ohun tí o kò lè mọ̀-ọpẹ́ fún

Èyí ni apá tó ń ba ọkàn ẹnikẹ́ni tó wà ní ìdarí jẹ́. Ohun tí o rí nìkan ni o lè mọ̀-ọpẹ́ fún.

Gbólóhùn yẹn wá láti inú iṣẹ́ Christopher Littlefield, tó kọ̀wé nínú Harvard Business Review, ó sì fún pàkúté tí ọ̀pọ̀ alábòójútó ń bọ́ sínú láìmọ̀ọ́mọ̀ lórúkọ. O mọ̀-ọpẹ́ fún nǹkan tí ó hàn, ìṣílọ́nà, àsọyé ńlá, nọ́ńbà tó dé. Nígbà tó fi jẹ́ pé iṣẹ́ tó le jù, tó sì ń dààmú ọkàn jù sábà máa ń ṣẹlẹ̀ níbi tí o kò ti lè wò ó. Ìtú rúdurùdu kan sọ́tọ̀ pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́. Iṣẹ́ ìmọ̀lára tí ó ń pa ipò líle mọ́ ní ìtura. Àwọn wákàtí tí kì í fara hàn sí orí ìṣàfihàn èyíkéyìí.

Nítorí náà, ìsapá tó dára jù ti ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń jẹ́ èyí tí ó fi ara pamọ́ fún ẹni tí iṣẹ́ rẹ̀ ni láti mọyì rẹ̀. Wọn kì í nímọ̀lára àìmọyì nítorí pé alábòójútó wọn tutù mọ́ wọn. Wọ́n ń nímọ̀lára àìmọyì nítorí pé alábòójútó wọn kò rí i rárá ní tòótọ́.

Àtúnṣe tí Littlefield dámọ̀ràn ni láti dáwọ́ gbíbẹ̀kẹ̀lé ohun tí o bá ṣẹlẹ̀ láti rí nìkan dúró, kí o sì bẹ̀rẹ̀ sí í béèrè. Fi ìwádìí sí ohun tí àwọn ènìyàn rẹ ń gbéraga fún, ohun tí àṣeyọrí kan gba gan-an, àti ohun tó le nípa rẹ̀. Lẹ́yìn náà, ṣàfihàn ohun tí o gbọ́ padà. Ó ń ṣe nǹkan méjì lẹ́ẹ̀kan náà. O kọ́ nǹkan nípa ìdásí tí ìwọ ìbá ti fojú fò pátápátá, ènìyàn náà sì rí ìrírí tó ṣọ̀wọ́n pé a lóye ìsapá gidi rẹ̀, kì í ṣe pé a fọwọ́ sí ohun tó mú jáde nìkan. Ìwádìí rẹ̀ rí i pé àwọn òṣìṣẹ́ tí alábòójútó wọn dáa ní ìmọ̀-ọpẹ́ máa ń ní ìfọwọ́sowọ́pọ̀ púpọ̀ sí i, kò sì ṣeé ṣe kí wọ́n fi iṣẹ́ sílẹ̀.

Ìdí tí èyí fi jẹ́ ọ̀rọ̀ àlàáfíà, kì í ṣe ti ẹ̀ka òṣìṣẹ́ nìkan

Ó máa ń fani mọ́ra láti fi ìmọ̀-ọpẹ́ sí abẹ́ "ìfọwọ́sowọ́pọ̀ òṣìṣẹ́" kí a sì fi sílẹ̀ síbẹ̀, ọ̀pá-ìdarí fún ìdádúró àti ìmújáde-iṣẹ́. Ó jẹ́ ìyẹn. Gallup so ọ̀rọ̀ rírọrùn nípa bóyá àwọn ènìyàn gba ìyìn fún iṣẹ́ rere pọ̀ mọ́ ìyàtọ̀ tó ní ìtumọ̀ nínú owó-wíwọlé àti ìdádúró, ó sì rí i pé àwọn tí kò nímọ̀lára pé a mọ̀ sí wọn tó máa ń ṣeé ṣe gan-an láti fi iṣẹ́ sílẹ̀.

Ṣùgbọ́n ìpele ènìyàn tó jinlẹ̀ sí i wà lábẹ́ ọ̀rọ̀ ọ̀nà-iṣòwò náà, òun sì ni ìdí tí èyí fi wà lórí ojú-ìwé ìlera ọpọlọ rárá.

Rírí ẹni tí a mọyì dára fún ènìyàn. Àyẹ̀wò ìwádìí lórí ìmoore àti àlàáfíà, tí a tẹ̀ jáde nínú ìwé ìròyìn *Psychiatry*, rí ìsopọ̀ tó dúró ṣinṣin láàrin ìmoore àti ìmọ̀lára àlàáfíà lápapọ̀, pẹ̀lú ìmoore tó so mọ́ ìtẹ́lọ́rùn ìwàláàyè tó ga sí i. Rírí ẹni tí ó ń gba ìmọ̀-ọpẹ́ tòótọ́ kì í kàn wù ni nìkan. Ó jẹ́ ohun kékeré, tó dúró ṣinṣin tó ń wọ inú bí ẹnìkan ṣe ń nímọ̀lára nípa àwọn ọjọ́ rẹ̀. Ìdojúkọ kejì náà jẹ́ gidi bákan náà. Àìríhàn tó ń bá a lọ níbi iṣẹ́, ìmọ̀lára pé o lè parẹ́ tí kò sí ẹni tó máa ṣàkíyèsí ihò náà, ń ba àwọn ènìyàn lọ́wọ́. Ó ń bọ́ ìlọsẹ̀-lọ́ra sí ìnira àyà-fífọ́.

Nígbà tí o bá mọ̀-ọpẹ́ fún ẹnìkan dáadáa, o kì í darí ìwọ̀n nǹkankan. O ń sọ fún ènìyàn kan pé ìsapá rẹ̀ àti wíwà rẹ̀ wọ ọkàn ẹni. Fún ẹni tí agbára rẹ̀ ti dín kù, ìyẹn lè ṣe pàtàkì ju bí ìwọ yóò ti mọ̀ láti òde lọ.

Bí a ṣe lè mọ̀-ọpẹ́ fún ènìyàn tó fi ń balẹ̀ sí wọn lọ́kàn

Kò sí ọ̀kan nínú èyí tó nílò ètò kan, owó-ìnáwó, tàbí àwo-ìyìn. Ó nílò ṣíṣàkíyèsí àti sísọ ohun pàtó náà sókè jù. Àwọn ìṣe díẹ̀ tó dúró ṣinṣin:

1. Dárúkọ ohun pàtó náà. Kì í ṣe "iṣẹ́ àṣekára," ṣùgbọ́n "ọ̀nà tí o gbà tún ìbéèrè yẹn to nínú ìpàdé yí ibi tí gbogbo ìjíròrò náà lọ padà." Ohun pàtó ni gbogbo ìyàtọ̀ láàrin ìyìn tó balẹ̀ àti ìyìn tó ń fò lọ. Ó fihàn pé o wà níbẹ̀ gan-an.

1. Sọ ìdí tó fi ṣe pàtàkì. So ohun tí wọ́n ṣe pọ̀ mọ́ àbájáde. "Ìyẹn gba ìbáṣepọ̀ oníbàárà là," tàbí "ìyẹn ni ìdí tí ìfi-lọ́wọ́ náà fi rọrùn fún ẹgbẹ́ tó tẹ̀ lé e." Àwọn ènìyàn fẹ́ mọ̀ pé iṣẹ́ wọn gbé nǹkankan, kì í ṣe pé ó tọ́ ní ọ̀nà iṣẹ́ nìkan.

1. Béèrè nípa iṣẹ́ tí ojú kì í tó. Sọ ọ́ di ìṣe láti béèrè ohun tí ẹnìkan ń gbéraga fún láìpẹ́, tàbí ohun tí àṣeyọrí kan gba gan-an. O yóò mú ìsapá tí ìwọ kì bá ti rí jáde, ìbéèrè fúnra rẹ̀ sì fihàn pé ó jẹ ọ́ lọ́kàn bí wọ́n ṣe ṣe é, kì í ṣe ohun tí wọ́n ṣe nìkan.

1. Jẹ́ kí ọ̀nà náà bá ènìyàn mu. Àwọn kan fẹ́ àkókò gbangba. Àwọn mìíràn fẹ́ ọ̀rọ̀ ìkọ̀kọ̀. Bí o kò bá mọ̀, béèrè lẹ́ẹ̀kan. "Ṣé o fẹ́ràn kí a mọ̀-ọpẹ́ fún ọ níwájú ẹgbẹ́, tàbí kí n pa á mọ́ láàrin àwa méjèèjì?" Lẹ́yìn náà rántí ìdáhùn náà.

1. Jẹ́ kí ó máa wáyé nígbà gbogbo àti kékeré, kì í ṣe ṣọ̀wọ́n àti ńlá. Gallup ṣàpèjúwe ìmọ̀-ọpẹ́ gẹ́gẹ́ bí àìní ìgbà kúkúrú, ohun tó súnmọ́ ọ̀sẹ̀-kọ̀ọ̀kan ju ọdún-kọ̀ọ̀kan lọ. Ọpẹ́ tòótọ́ tó pàtó ní ọjọ́ Àbámẹ́ta borí àmì-ẹ̀yẹ àràmàǹdà tí kò sí ẹni tó gba gbọ́ dáadáa. Kékeré àti nígbà gbogbo ni ọ̀nà tí ó fi ń di apá kan afẹ́fẹ́ tí ẹgbẹ́ rẹ ń mí.

Ìkìlọ̀ kan tó tọ́ sí dídì mú: má ṣe hùmọ̀ rẹ̀. Àwọn ènìyàn lè gbọ́ òórùn ìyìn òfìfo, ìmọ̀-ọpẹ́ èké sì burú ju àìsí rárá lọ, nítorí ó ń sọ fún wọn pé o yóò sọ ohun tí o kò gbà gbọ́. Àfojúsùn náà kì í ṣe láti yìn ní sí i. Ó jẹ́ láti ṣàkíyèsí ní sí i gan-an, kí o sì sọ ohun tí o ṣàkíyèsí.

Nígbà tí ìṣòro náà bá jinlẹ̀ ju ìyìn lọ

Ìmọ̀-ọpẹ́ lágbára, ó sì ní àwọn ààlà. Kò lè bo iṣẹ́ tí kò lè máa bá a lọ ní tòótọ́, owó-oṣù tí kò tó, tàbí àṣà tó ń pa àwọn ènìyàn run mọ́lẹ̀. Bí ẹnìkan nínú ẹgbẹ́ rẹ bá ti rẹ̀, tó fà sẹ́yìn, tàbí tó ń kú lọ́nà tí ọ̀rọ̀ pẹ̀lẹ́ kan kì yóò fọwọ́ kàn, ohun tó bọ̀wọ̀ jù tó o lè ṣe ni láti mú ìyẹn ní tòótọ́ dípò ìrètí pé ọpẹ́ kan yóò tún un ṣe. Ṣí ààyè fún ìjíròrò olóòótọ́, tọ́ wọn sí àtìlẹ́yìn gidi tí àjọ rẹ ń pèsè, kí o sì rántí pé iṣẹ́ alábòójútó ní àwọn àkókò yẹn ni láti so àwọn ènìyàn pọ̀ mọ́ ìrànwọ́, kì í ṣe láti jẹ́ ìrànwọ́ náà.

Bí ìwọ sì bá ni ẹni tí agbára rẹ̀ ti tán, tó ń ṣe iṣẹ́ tí kò sí ẹni tó dà bí ẹni pé ó rí, ìyẹn tọ́ sí gbígbé ní tòótọ́ fún ara rẹ pẹ̀lú. Rírí àìríhàn tó ń bá a lọ níbi iṣẹ́ kì í ṣe àbùkù ìwà tàbí àmì pé kí o kàn le ara rẹ. Ó jẹ́ ìdààmú gidi, ó sì tọ́ sí sísọ̀rọ̀ pẹ̀lú ẹnìkan tí o gbẹ́kẹ̀lé, tàbí ọ̀mọ̀ràn, kí ó tó sọ ọ́ di òfo.

Ọ̀pọ̀ ènìyàn kì í béèrè pé kí a ṣe ayẹyẹ fún àwọn. Wọ́n kàn fẹ́ mọ̀ pé iṣẹ́ náà wọ ọkàn ẹni, pé àwọn wọ ọkàn ẹni. Ìyẹn jẹ́ ohun kékeré láti fún ẹnìkan. Ó sì tún ṣẹlẹ̀ láti jẹ́ ọ̀kan lára èyí tó lágbára jù.

Àwọn Orísun

• Harvard Business Review, A Better Way to Recognize Your Employees
• Gallup, The Power of Praise and Recognition
• Psychiatry (PMC / National Library of Medicine), Gratitude and Well Being: The Benefits of Appreciation