Mímú Ìbáṣepọ̀ Rẹ Pẹ̀lú Àwọn Òbí Rẹ Lára Dá

Irú ìbẹ̀rù kan pàtó wà tó ń gbé inú àyà rẹ nígbà tí orúkọ òbí kan bá tan sórí fóònù rẹ. Àgbàlagbà ní kíkún ni ọ́. O ń san owó ilé, tàbí o ń darí ẹgbẹ́ kan, tàbí o ti tọ́ àwọn ọmọ tìrẹ dàgbà. Síbẹ̀, ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́ta ti ohùn tó mọ́ ọ lè jù ọ́ padà tààrà sí jíjẹ́ ọmọ ọdún méjìlá.

Bí ìyẹn bá jẹ́ ìwọ, o wà nínú àjọ rere. Ọ̀pọ̀ àwọn ènìyàn tó lágbára, tó ní inú-rere ń gbé ìbáṣepọ̀ tó díjú pẹ̀lú àwọn ènìyàn tó tọ́ wọn dàgbà. Apá kan rẹ̀ jẹ́ ìpalára àtijọ́ tí a kò dárúkọ rí. Apá kan rẹ̀ jẹ́ òtítọ́ rírọrùn pé o dàgbà di ẹni tí àwọn òbí rẹ kò gbèrò dáadáa. Mímú ìbáṣepọ̀ yẹn lára dá jẹ́ iṣẹ́ gidi, ó sì fẹ́rẹ̀ẹ́ kì í rí bí ti ìtàn fíìmù, ìpàdé-padà tó kún fún ẹkún níbi tí gbogbo ènìyàn ti lóye nígbẹ̀yìngbẹ́yín. Ó sábà máa ń jẹ́ ìdákẹ́jẹ́ẹ́ sí i, lọ́ra sí i, ó sì wà ní ìkáwọ́ rẹ ju bí ó ṣe ń rí báyìí lọ.

Jẹ́ kí á sọ̀rọ̀ nípa ohun tí mímú lára dá túmọ̀ sí ní tòótọ́ níbí, nítorí pé a ń lo ọ̀rọ̀ náà lọ́nà ìtúsílẹ̀.

Mímú lára dá kò túmọ̀ sí ohun tí o rò pé ó túmọ̀ sí

Nígbà tí àwọn ènìyàn bá sọ pé wọ́n fẹ́ mú àwọn nǹkan lára dá pẹ̀lú òbí, wọ́n sábà máa fojú inú wo ọ̀kan nínú àbájáde méjì. Yálà ìbáṣepọ̀ náà padà sí irú ìfẹ́-òòrùn kan tó lè má ti rí bẹ́ẹ̀ rárá ní tòótọ́, tàbí òbí náà gbà nígbẹ̀yìngbẹ́yín ohun gan-an tí wọ́n ṣe ó sì tọrọ àforíjì fún gbogbo rẹ̀. Àwọn méjèèjì yẹn ń fi àlàáfíà rẹ sí ọwọ́ ẹlòmíràn. Bí mímú-lára-dá rẹ bá sinmi lórí ìyá rẹ sísọ gbólóhùn pàtó kan tí kò tíì sọ lẹ́ẹ̀kanṣoṣo ní ogójì ọdún, o lè dúró fún ìgbà pípẹ́.

Ìwòye tó wúlò sí i nìyí. Mímú lára dá sábà máa ń jẹ́ nípa ohun tó ń ṣẹlẹ̀ nínú rẹ, kì í ṣe ohun tí òbí rẹ ń ṣe. Ó jẹ́ iṣẹ́ ti ríra ìpalára àtijọ́ ní olódodo, pípinnu ohun tí o fẹ́ máa gbé lọ àti ohun tí o ti múra láti gbé sílẹ̀, àti yíyàn iye àfọwọ́sí tí ènìyàn yìí ní lórí ìgbé-ayé rẹ síwájú. Apá kan iṣẹ́ yẹn kan wọn. Iye tó ń yà ní lẹ́nu kò kàn wọ́n.

Ìyípadà-ìwòye yẹn ṣe pàtàkì nítorí pé ó fún ọ ní iṣẹ́ náà padà. O kò lè mú òbí yí padà. O lè yí ohun tí o ṣe tó kàn padà.

Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ohun tó ṣì wà láàyè

Ṣáájú kí o tó pinnu ohunkóhun nípa àjọṣe tàbí ìbánisọ̀rọ̀, ó ràn án lọ́wọ́ láti wo ohun tí o ń ní ìmọ̀lára rẹ̀ ní tòótọ́ ní olódodo. Kì í ṣe ẹ̀yà tó mọ́ tí wàá sọ ní gbangba. Èyí gidi.

Ìbéèrè díẹ̀ tó tọ́ sí jíjókòó pẹ̀lú:

• Kí ni ó ṣì ń dun pàtó? Jẹ́ pàtó. "Wọn kò wà níbẹ̀ rí" jẹ́ òtítọ́ ṣùgbọ́n aláìṣe-pàtó. "Wọ́n pa àwọn eré mi tì mo sì kọ́ láti má béèrè fún nǹkan" jẹ́ ohun tí o lè ṣiṣẹ́-pẹ̀lú ní tòótọ́.
• Kí ni o nílò nígbà yẹn tí o kò rí gbà? Dídárúkọ ìnílò tí a kò pèsè sábà máa ń mú kedere wá ju dídárúkọ àṣìṣe lọ.
• Kí ni o fẹ́ báyìí? Kì í ṣe ohun tí ọmọkùnrin tàbí ọmọbìnrin rere yẹ kí ó fẹ́. Ohun tí o fẹ́ ní tòótọ́, kódà bí ó bá jẹ́ ìjìnnà.

O kò ní láti dáhùn àwọn wọ̀nyí ní pípé. Kíkọ wọ́n sílẹ̀, lọ́nà tí kò dára, nínú ìwé-àkọsílẹ̀ tí ẹnikẹ́ni kì yóò kà, sábà máa ń tú ohun kan sílẹ̀. Àwọn ìmọ̀lára tí o lè dárúkọ rọrùn láti ṣàkóso ju àwọn tó ń lu kiri láìní àmì.

Ààlà náà ni afárá náà

Fún ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ àgbàlagbà, ohun tó ń mú ìbáṣepọ̀ òbí ṣeé fara dà nígbẹ̀yìngbẹ́yín kì í ṣe ìbánisọ̀rọ̀ àṣeyọrí. Ó jẹ́ ààlà.

À̀là kàn jẹ́ ìlà tó hàn gbangba nípa ohun tí o ó àti tí o kì yóò gbà, àti ohun tí wàá ṣe bí a bá kọjá rẹ̀. Kì í ṣe ìjìyà, kì í sì í ṣe ìbéèrè pé kí ẹnì kejì yí ẹni tí wọ́n jẹ́ padà. Ó jẹ́ ìsọfúnni. Cleveland Clinic ṣàpèjúwe àwọn ààlà bí ohun tó ń ràn ọ́ lọ́wọ́ láti pa ìmọ̀-ìdánimọ̀ rẹ àti àwọn iyebíye rẹ mọ́ ní pípé nínú ìbáṣepọ̀, ó sì hàn kedere pé èyí jẹ́ ọgbọ́n tí a lè kọ́, kì í ṣe ìṣẹ̀dá-ìwà tí a bí ọ pẹ̀lú. Bí o bá ti ń ṣe é sí i ni ó ń rọrùn sí i.

Pẹ̀lú òbí, àwọn ààlà lè dún bí:

1. "Inú mi dùn láti bẹ̀wò fún àárọ̀-ọ̀sán, ṣùgbọ́n èmi kì yóò dúró lọ́gàngán mọ́."
2. "Bí o bá bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣàríwísí alábàákẹ́gbẹ́ mi, èmi yóò parí ìpè náà. Èmi yóò tún gbìyànjú ní ọjọ́ mìíràn."
3. "O lè béèrè nípa iṣẹ́ mi lẹ́ẹ̀kan. Lẹ́yìn ìyẹn mo fẹ́ sọ̀rọ̀ nípa ohun mìíràn."

Kíyèsí ohun tí àwọn wọ̀nyẹn ní ní wọ́pọ̀. Wọ́n jẹ́ nípa ìṣesí rẹ, kì í ṣe tiwọn. O kò ń pàṣẹ fún bàbá rẹ láti dáwọ́ jíjẹ́ aṣàríwísí dúró, èyí tí o kò lè fipá mú. O ń sọ ohun tí wàá ṣe nígbà tí ó bá ṣẹlẹ̀, èyí tí o lè ṣe. Ìyẹn ni apá tó ń dì mú ní tòótọ́.

Ìmọ̀ràn Cleveland Clinic níbí jẹ́ pẹ̀lẹ́ àti aṣeéṣe: bẹ̀rẹ̀ ní kékeré. Yan ààlà kan tó ní ìfọkànsí kékeré kí o sì ṣàdánwò rẹ̀ ṣáájú kí o tó lọ sí ibikíbi nítòsí àwọn ńlá náà. Àwọn ìgbà àkọ́kọ́ díẹ̀ á rí bí aláìbógbọ́n-mu, bóyá kódà bí àìlọ́wọ̀ bí o bá dàgbà ní gbígbọ́ pé ìdílé túmọ̀ sí àfọwọ́sí aláìlópin sí ọ. Aláìbógbọ́n-mu jẹ́ àdánidá. Ó ń parẹ́.

Nígbà tí omi-ìmọ̀lára bo ọ́ ní àárín ìbánisọ̀rọ̀

Ohun kan nìyí tí kò sí ẹni tó ń kìlọ̀ fún ọ nípa rẹ̀. O lè ṣètò ààlà tó bọ́gbọ́n mu ní pípé, ṣàdánwò rẹ̀ nínú ọkọ̀, wọlé pẹ̀lú ìfọkànbalẹ̀, lẹ́yìn náà ọ̀rọ̀-ìkọlù lójijì kan nípa ìwọ̀n rẹ tàbí àwọn àṣàyàn rẹ rán ọkàn rẹ sí ìyára tí ọkàn rẹ sì di òfìfo. Ìyẹn kì í ṣe àìlera. Àwọn òbí ní ìlà tààrà sí ìsopọ̀-iṣẹ́ rẹ tó dàgbà jù, ara sì ń rántí jíjẹ́ kékeré nínú ilé yẹn pẹ́ lẹ́yìn tí ọpọlọ rẹ ti tẹ̀ síwájú.

Nígbà tí o bá ní ìmọ̀lára ìṣíkiri yẹn, èròngbà kì í ṣe láti ṣẹ́gun àkókò náà. Ó jẹ́ láti dúró ní ìṣàkóso tó láti pa ìdájọ́ rẹ mọ́. Nǹkan díẹ̀ tó ń ràn án lọ́wọ́ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀:

• Ra àìṣẹ́jú kan fún ara rẹ. "Jẹ́ kí n ronú nípa ìyẹn" tàbí ìrìn-àjò lọ́ra sí balùwẹ̀ tó láti dá ìfàsẹ́yìn-fún-ìdáhùn-padà dúró.
• Wọ inú ara rẹ ṣáájú kí o tó dáhùn. Ìmí-jáde gígùn kan, ẹsẹ̀ lórí ilẹ̀, èjìká sílẹ̀. O kò lè ronú-ọ̀nà-rẹ-sí-ìfọkànbalẹ̀ nígbà tí ètò-ara rẹ wà ní ìpè-pajáwìrì.
• Rántí pé o lè kúrò. "Èmi yóò máa lọ báyìí, èyí jẹ́ ibi tó dára láti dúró sí" wà fún ọ nígbà gbogbo, kódà ní ọgbọ̀n ọdún, kódà ní àádọ́ta.

Iwọ kì yóò ṣàkóso gbogbo ìfọ̀rọ̀wérọ̀ lọ́nà tó dáradára. Kò sí ẹni tó ń ṣe bẹ́ẹ̀. Ohun tó ṣe pàtàkì ni pé o lè padà sí ìdúró-ṣinṣin ní kíákíá sí i ní àkókò kọ̀ọ̀kan, àti pé o dáwọ́ rírètí ara rẹ láti má ní ìmọ̀lára kankan dúró.

Lórí ìdáríjì, àti ohun tí kì í ṣe

A ń pín ìdáríjì jáde bí ìmọ̀ràn nígbà gbogbo, sábà láti ọwọ́ àwọn ènìyàn tí kì í ṣe àwọn tí a pa lára. Nítorí náà jẹ́ kí á ṣe pàtó nípa rẹ̀, nítorí pé ọ̀rọ̀ náà gbé ẹrù púpọ̀.

Ìdáríjì kò túmọ̀ sí gbígbàgbé ohun tó ṣẹlẹ̀. Kò túmọ̀ sí fífàwọ́n gbà fún un. Kò sì béèrè kí o ṣe ìpadàrẹ́ tàbí kí o jẹ́ kí ènìyàn náà padà wọlé. Mayo Clinic jẹ́ tààrà nípa èyí: ìdáríjì jẹ́ ìpinnu àfọwọ́yí láti fi ìbínú-ìríra sílẹ̀ àti ìdìmú tó ní lórí rẹ, kò sì túmọ̀ sí ṣíṣe-ìbágbé pẹ̀lú ẹni tó fa ìpalára náà ní pàtàkì. O lè dárí òbí kan jì kí o sì ṣì pa ìjìnnà rẹ mọ́. O lè dárí jì kí o sì ṣì di ààlà líle mú. Àwọn wọ̀nyẹn kì í ṣe àtakò.

Kí ló dé tó fi yẹ kí á ṣe é, nígbà náà? Nítorí pé ìbínú-ìríra náà ń ná ọ owó. Dídi ìbínú mú ń pa ìpalára àtijọ́ mọ́ ní ìsiṣẹ́ nínú ara rẹ, ní ọjọ́ dé ọjọ́, pẹ́ lẹ́yìn tí ẹni tó fà á ti tẹ̀ síwájú tàbí gbàgbé. Ìwádìí tí Mayo Clinic tọ́ka sí so fífi ìkorò yẹn sílẹ̀ pọ̀ mọ́ àníyàn àti másùnmáwo tó dín kù, àwọn àmì ìsoríkọ́ tó dín kù, àti ìlera ara tó dúró ṣinṣin sí i. Ìdáríjì, ní ọ̀nà yìí, jẹ́ ohun tí o ṣe fún ètò-iṣan ara rẹ tìrẹ. Ẹni kejì kò sì tilẹ̀ ní láti mọ̀.

Bí o kò bá tíì ṣetán, o kò tíì ṣetán. A kò lè fipá mú ìdáríjì tàbí ṣàdàkàdekè rẹ̀, "Mo dárí jì ọ́" tó kùtùkùtù jù tí o kò túmọ̀ sí kàn ń sin ìpalára náà jíjìn sí i. Ewu gidi wà nínú pípín ìdáríjì fún ẹni tó ń pa ọ́ lára tí kò sì gba ojúṣe rí. Ìyẹn kì í ṣe mímú lára dá. Ìyẹn jẹ́ dídi àjà-ìtẹ̀mọ́lẹ̀. Ìdáríjì jẹ́ fún ọ. A kò pète rẹ̀ rí láti jẹ́ ìwé-ìfàسẹ̀-fún-ọ̀fẹ́ fún wọn.

Bí o bá fẹ́ gbìyànjú láti ṣàtúnṣe rẹ̀

Nígbà mìíràn èròngbà náà kì í ṣe àlàáfíà àdáni nìkan. O fẹ́ ìbáṣepọ̀ ní tòótọ́, ọ̀kan tó dára sí i, pẹ̀lú òbí tó ṣì wà níhìn-ín. Ìyẹn ṣeé ṣe lọ́pọ̀ ìgbà ju bí àwọn ènìyàn ṣe ń rò, ó sì tọ́ sí lílóye ohun tó ń jẹ́ kí àtúnṣe ṣiṣẹ́.

Onímọ̀-ọkàn Joshua Coleman, tó ti lo ọdún ní kíkẹ́kọ̀ọ́ ìpínyà-ìdílé àti ìpadàrẹ́, ṣe àríyànjiyàn tó ń yà àwọn ènìyàn lẹ́nu. Àtúnṣe kò béèrè kí ẹgbẹ́ méjèèjì fohùn ṣọ̀kan lórí ohun tó ṣẹlẹ̀. Àwọn òbí àti àwọn ọmọ àgbàlagbà sábà máa ń wọlé pẹ̀lú ìrántí tó yàtọ̀ pátápátá nípa ìgbà-èwe kan náà, dídúró dè ẹ̀yà ìtàn-àpapọ̀ sì jẹ́ ọ̀nà rere láti dúró ní dídí láéláé. Ohun tó ń mú nǹkan kúrò ní tòótọ́ ni ẹnì kan tó ń fi ìmọ̀lára-ìbáraẹni gidi hàn fún ìrírí ẹni kejì, kódà láìgba gbogbo kúlẹ̀kúlẹ̀. "Mo lè rí i pé mo pa ọ́ lára, mo sì bànújẹ́ pé ó gúnlẹ̀ bẹ́ẹ̀" ń ṣe ju àkọsílẹ̀ tó pé nípa ẹni tó tọ̀nà.

Nǹkan kan tó sábà máa ràn án lọ́wọ́, bí ẹ̀yin méjèèjì bá múra láti gbìyànjú:

• Lọ lọ́ra. O kò jẹ ẹnikẹ́ni ní gbèsè ìbáṣepọ̀ kíkún ní ọjọ́ àkọ́kọ́. Kọfí kúkúrú kan pẹ̀lú ètò ìjáde jẹ́ ibi tó dára láti bẹ̀rẹ̀.
• Rẹ ìfọkànsí ìbánisọ̀rọ̀ kanṣoṣo èyíkéyìí sílẹ̀. O kò ń yanjú ọgbọ̀n ọdún ní ìjókòó kan. O ń dán bóyá ìbáṣepọ̀ tó yàtọ̀ tilẹ̀ ṣeé ṣe wò.
• Dárí pẹ̀lú ìsìnyí. Àwọn ẹ̀dùn-ọkàn àtijọ́ ní ààyè wọn, ṣùgbọ́n ìbáṣepọ̀ tó kàn ń ṣàtúngbéjọ́ ohun tó kọjá nìkan kò ní ààyè láti di ohun tuntun.
• Jẹ́ kí àwọn ìṣe ka ju ọ̀rọ̀ lọ. Ṣọ́ bóyá ìṣesí ń yí padà bí àkókò ti ń lọ, kì í ṣe bóyá àforíjì náà dún dáadáa nìkan.

Kí o sì jẹ́ olódodo pẹ̀lú ara rẹ nípa ìmúratán. Àtúnṣe gba ènìyàn méjì tí ń tẹ̀ síwájú. Bí ìwọ nìkan ló ń tẹ̀ nígbà tí wọ́n dúró bákan náà, ìyẹn tọ́ sí mímọ̀ ní kùtùkùtù, kí o lè tún ìrètí rẹ ṣe láti bá ènìyàn tó wà níbẹ̀ ní tòótọ́ mu dípò ẹni tí o fẹ́ pé o ní.

Nígbà tí ìgbésẹ̀ tó dára jù fún ìlera ni ìjìnnà

Fún àwọn ènìyàn kan, lẹ́yìn ìsapá gidi, àṣàyàn tó ní inú-rere tó sì wà láìséwu jù ni àjọṣe tó dín kù, tàbí kò sí rárá. Bí òbí kan bá jẹ́ aṣekúṣe, tàbí bí ìbáṣepọ̀ náà bá ń fi ọ́ sílẹ̀ pẹ̀lú àníyàn, ìdínkù, tàbí àìséwu ní ìgbà-gbogbo, fífà sẹ́yìn jẹ́ ọ̀nà tó tọ́ ti mímú lára dá, kì í ṣe ìkùnà rẹ̀.

Lílọ sí àjọṣe-kékeré tàbí àìní-àjọṣe sábà máa ń jẹ́ ohun-ìkẹyìn tí a fọwọ́ kàn, ohun tí o dé fún nígbà tí ẹnì kan kò bá fẹ́ tàbí tí kò lè dáwọ́ fífa ìpalára dúró. Kò sì sábà rọrùn bí ìtura. Cleveland Clinic ṣàkíyèsí pé fífà ara rẹ kúrò nínú ìbáṣepọ̀ olóró gidi lè mú àwọn àmì àníyàn àti ìsoríkọ́ rọ̀ kí ó sì fún ìmọ̀lára iyì-ara-ẹni rẹ ní ààyè láti dára padà. Àwọn oníṣègùn kan náà jẹ́ olódodo pé ó lè mú ìbànújẹ́ àti ìdáwà-nìkan wá pẹ̀lú, àti pé ìpínyà kì í sábà jẹ́ títí láé. Àwọn ènìyàn ń dín àjọṣe kù, lẹ́yìn náà nígbà mìíràn wọ́n tún ṣí ilẹ̀kùn padà lẹ́yìn náà lórí àwọn àdéhùn mìíràn. A gbà ọ́ láàyè láti yan ìjìnnà báyìí láìpinnu pé ó jẹ́ títí láé.

Bí o bá tọ ọ̀nà yìí, má lọ nínú rẹ̀ nìkan. Ṣètò ìtìlẹ́yìn sílẹ̀ ṣáájú kí o tó nílò rẹ̀.

Àkíyèsí kan nípa rírí ìrànlọ́wọ́

Èyí jẹ́ ohun wíwúwo, o kò sì ní láti tò ó fúnra rẹ. Onímọ̀-ọkàn tó dára lè ràn ọ́ lọ́wọ́ láti tú ohun tó ṣẹlẹ̀ ká, pinnu ohun tí o fẹ́, kí o sì ṣàdánwò àwọn ìbánisọ̀rọ̀ tàbí àwọn ààlà ṣáájú kí o tó ní wọn ní gidi. Ìyẹn tọ́ ní pàtàkì bí ìbáṣepọ̀ náà bá kan ìṣekúṣe tàbí ìpalára-ọkàn, bí ìronú nípa àwọn òbí rẹ bá ń rán ọ sí ìyípo lọ́pọ̀ ìgbà, tàbí bí ìbànújẹ́ àtijọ́ bá jókòó lé ọ ní ọ̀nà tó nira láti gbọn.

Níní ìrànlọ́wọ́ ìta pẹ̀lú ìdílé rẹ kì í ṣe àmì pé o ti kùnà nínú rẹ̀. Ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú òbí jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn tó dàgbà jù tó sì kún fún ẹrù jù tí wàá ní láé. Bẹ́ẹ̀ ni ó nira láti ṣe nìkan. Bí ìwúwo èyíkéyìí nínú rẹ̀ bá bẹ̀rẹ̀ sí ní rí bí púpọ̀ jù, tàbí o bá rí ara rẹ ní ibi òkùnkùn nítorí rẹ̀, jọ̀wọ́ fọwọ́ kan ọ̀jọ̀gbọ́n tàbí ìlà-pajáwìrì kan. Àwọn ènìyàn gidi wà tí yóò gbéntẹ̀.

Ibikíbi tí o bá gúnlẹ̀ sí, nítòsí tàbí níjìnnà, ìpadàrẹ́ tàbí kìkì ní àlàáfíà, èròngbà náà kì í ṣe láti ṣe àfihàn ìdílé aláyọ̀ rí. Ó jẹ́ láti dáwọ́ jíjẹ́ kí ohun tó kọjá darí ìyókù ìgbé-ayé rẹ dúró. Apá yẹn jẹ́ tìrẹ láti gbà, o sì lè bẹ̀rẹ̀ ní kékeré, lónìí.

Àwọn Orísun

• Cleveland Clinic, How To Set Boundaries in Healthy Ways
• Mayo Clinic, Forgiveness: Letting go of grudges and bitterness
• Cleveland Clinic, Going No-Contact With a Parent or Family Member: What You Need To Know
• Greater Good Magazine (UC Berkeley), How Estranged Parents and Adult Children Can Heal