Ohun Tí Ìkọ̀sílẹ̀ Lè Kọ́ Ọ, Láìsí Ìdùnnú-Onímájèlé

Ẹnì kan á sọ ọ́ fún ọ láàrin ọ̀sẹ̀ àkọ́kọ́. Ó ṣeé ṣe kí ó ju ẹnì kan lọ. "Ohun gbogbo ń ṣẹlẹ̀ fún ìdí kan." "O máa rí èyí tó dára jù." "Nígbà tí ilẹ̀kùn kan bá tì." Wọ́n ní èròngbà rere. Wọ́n nífẹ̀ẹ́ rẹ, ìrora rẹ sì ń mú kí wọn má balẹ̀, nítorí náà wọ́n nawọ́ sí ohun dídán tó sún mọ́ jù wọ́n sì fi lé ọ lọ́wọ́ bí ife omi kan.

Ìwọ sì dúró síbẹ̀ tí o dì í mú, tí o ń nímọ̀lára bíkòṣe pé o dá wà ju kí wọ́n tó sọ̀rọ̀.

Bí ibẹ̀ ni o bá wà báyìí, bẹ̀rẹ̀ níbí: ìkọ̀sílẹ̀ jẹ́ àdánù. Kì í ṣe ẹ̀kọ́ tí o kùnà láti kọ́ ní kíákíá tó, kì í ṣe àdánwò ìwà rẹ. Àdánù ni. Ìtura àti ìtumọ̀, bí wọ́n bá dé, wọ́n máa dé nígbà tó bá yá, wọ́n sì máa dé ní àkókò tiwọn fúnra wọn. Kò sí ẹni tó lè kánjú wọ́n nípa títẹnu mọ́ pé o yẹ kí o ti ń nímọ̀lára wọn.

Ìdí Tó Fi Ń Dun Ni Tó Bẹ́ẹ̀

O kò ṣe àṣejù. Ìrora tó ń bọ̀ lẹ́yìn ìkọ̀sílẹ̀ kì í ṣe àmì pé o fọwọ́ mọ́ ẹni náà jù tàbí pé o kò nífẹ̀ẹ́ ara rẹ tó. Ọpọlọ rẹ ń ṣe ohun gan-an tí àwọn ọpọlọ máa ń ṣe nígbà tí ohun kan tí a ṣe wọ́n láti fẹ́ bá parẹ́ lójijì.

Onímọ̀-nípa-ẹ̀dá-ènìyàn Helen Fisher àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ fi àwọn ènìyàn tí alábàáṣepọ̀ wọn ṣẹ̀ṣẹ̀ fi sílẹ̀ sínú ẹ̀rọ-àyẹ̀wò-ọpọlọ, wọ́n sì fi àwòrán ẹni tó parí rẹ̀ hàn wọ́n. Àwọn apá tó tàn kì í ṣe àwọn ti ìbànújẹ́ nìkan. Wọ́n jẹ́ àwọn apá tó so mọ́ ìsúnniṣe, èrè, àti ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́, ìyíká kan náà tó ń darí ìbára-oògùn-lù. Wíwo ojú ẹni tó ṣẹ̀ṣẹ̀ fi ọ́ sílẹ̀ máa ń forúkọ sílẹ̀ nínú ọpọlọ bíi fífẹ́ nǹkan kan tí o kò lè ní.

Ìyẹn sọ ohun tó wúlò kan fún ọ. Ìfàsí láti fọ̀rọ̀ ránṣẹ́ sí wọn, láti wo àkọsílẹ̀-àkọọ́lẹ̀ wọn, láti gba ibi tí ẹ máa ń pàdé kọjá, kì í ṣe àìlera. Ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ ni, tó ń sáré lórí ẹ̀rọ àtijọ́ tí a kọ́ láti mú kí o so mọ́ àwọn tí o nífẹ̀ẹ́. Mímọ̀ ìyẹn kò ní mú un parẹ́. Ṣùgbọ́n ó lè dá ọ dúró láti fi ìpele ìrora kejì kún un, ìtìjú ti "kí ló dé tí n kò kàn lè borí èyí," lékè àkọ́kọ́.

Ìdí nìyẹn tún tí àkókò fi ṣe pàtàkì ní tòótọ́. Àwọn ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ máa ń rẹ̀wẹ̀sì nígbà tí a kò bá bọ́ wọn. Ọjọ́ kọ̀ọ̀kan tí o kò bá da epo sí i, iná náà á kéré díẹ̀, kódà ní àwọn ọjọ́ tí kò dà bí i bẹ́ẹ̀.

Ìṣòro Tó Wà Pẹ̀lú "Ìmọ̀lára Rere Nìkan"

Orúkọ kan wà báyìí fún ìnira aláyọ̀ tó ń tẹ̀lé ìkọ̀sílẹ̀ kiri. Ìdùnnú-onímájèlé. Ó jẹ́ títẹnu mọ́ pé kí o dúró ní ọ̀kàn-ayọ̀ láìka ohun tó ń ṣẹlẹ̀ gidi sí, àti ìhìn jẹ́ẹ́ tó wà lábẹ́ rẹ̀: ìbànújẹ́ rẹ jẹ́ ìṣòro tí a gbọ́dọ̀ tú ṣe, kì í ṣe ìmọ̀lára tí a gbọ́dọ̀ nímọ̀lára.

Ó dà bí ohun tí kò léwu. Kì í ṣe bẹ́ẹ̀ pátápátá. Nígbà tí a bá tì àwọn ènìyàn láti wo apá dídán kí wọ́n tó ṣetán, àbájáde tó wọ́pọ̀ jù kì í ṣe ìtura. Ìdánìkanwà ni. O máa ń kọ́ pé a kì í káàbọ̀ àwọn ìmọ̀lára rẹ gidi, nítorí náà o dáwọ́ pípín wọn dúró, o sì gbé wọn nìkan dípò. Àwọn oníṣègùn tó ń kọ̀wé nípa èyí tọ́ka sí pé ìdùnnú-àfipá lè fi àwọn ènìyàn sílẹ̀ tí ojú ń tì wọ́n nípa ìbànújẹ́ lásán, tí wọn kò sì ní nawọ́ sí ìrànlọ́wọ́ nígbà tí wọ́n nílò rẹ̀.

Ìṣòro tó jinlẹ̀ sí i tún wà. Àwọn ìmọ̀lára tí o kọ̀ láti nímọ̀lára kì í fi pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́ lọ. Ìwádìí tó fi bí àwọn ènìyàn ṣe ń bójú tó àwọn ìmọ̀lára ìrora wéra ti rí ìlànà tó dúró ṣinṣin: gbígbìyànjú láti tẹ ìmọ̀lára mọ́lẹ̀ sábà máa ń burú ju kí o jẹ́ kí o ní i lọ. Ìtẹ́wọ́gbà, kìkì gbígbà á láàyè kí ìmọ̀lára náà wà níbẹ̀, ń borí ìtẹmọ́lẹ̀ ní ẹ̀ẹ̀kan sí i. Ìbànújẹ́ tí o jẹ́ kí o nímọ̀lára rẹ̀ máa ń gba ọ̀nà rẹ̀ kọjá. Ìbànújẹ́ tí o gbé mì sábà máa ń dúró de ọ.

Nítorí náà inúrere àkọ́kọ́ tí o lè ṣe fún ara rẹ ni láti fi àkókò-ìpẹ̀kun sílẹ̀. O kò jẹ ẹnikẹ́ni ní ìtúnbọ̀sípò lọ́jọ́ tó yẹ. A gbà ọ́ láàyè láti banú jẹ́ nípa ohun tó jẹ́ ìbànújẹ́.

Jẹ́ Kí Ó Jẹ́ Àdánù Gidi

Kí ìkọ̀sílẹ̀ tó lè kọ́ ọ ní ohunkóhun, a gbọ́dọ̀ gbà á láàyè láti dun ni. Ṣíṣọ̀fọ̀ rẹ̀ kì í ṣe rírì sínú ìbànújẹ́. Bẹ́ẹ̀ ni ọgbẹ́ náà ṣe ń dí.

Àwọn nǹkan díẹ̀ ń ṣèrànwọ́ nígbà tí o bá wà nínú rẹ̀:

• Dárúkọ ohun tí o pàdánù ní ti gidi. Kì í sábà jẹ́ ẹni náà nìkan. Ó jẹ́ òwúrọ̀ Ọjọ́ Àìkú tó dúró ṣinṣin, àwọn àwàdà àbínú, ẹ̀dà ọjọ́ ọ̀la tí o ti kọ́ ní ìdajì nínú orí rẹ. Ìbànújẹ́ máa ń dàrú nígbà tí o kò bá jẹ́ kí o ka gbogbo rẹ̀. A gbà ọ́ láàyè láti ṣàárò àwọn ètò náà, kì í ṣe alábàáṣepọ̀ nìkan.
• Dáwọ́ ṣíṣí ọgbẹ́ náà padà dúró. Wíwo àkọsílẹ̀-àkọọ́lẹ̀ wọn, kíka àwọn ìhìn àtijọ́ padà, mímú ọ̀nà-ẹ̀yìn ṣí sílẹ̀ nípasẹ̀ ọ̀rẹ́ tí ẹ jọ ní, ìwọ̀nyí dà bí dídúró ní ìsopọ̀. Ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà wọ́n ń bọ́ ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ náà. O kò ní láti ṣe ìkéde ńlá. O kàn lè dáwọ́ dídi ilẹ̀kùn pàtó yẹn kọjá dúró jẹ́ẹ́ fún ìgbà díẹ̀.
• Nímọ̀lára rẹ̀ nínú ara rẹ, kì í ṣe nínú orí rẹ nìkan. Sunkún bí ó bá dé. Ṣíkiri, rìn, sùn, jẹ ohun gidi kan. Ìbànújẹ́ jẹ́ ti ara, àwọn ohun ìpìlẹ̀ tí ìwọ ìbá fún ọ̀rẹ́ tó ṣàìsàn sì ni àwọn ohun ìpìlẹ̀ tí o nílò báyìí.
• Jẹ́ kí àwọn ènìyàn wọlé, àwọn ènìyàn tó tọ́. Kì í ṣe àwọn tó ń kánjú ọ sí apá dídán. Àwọn tó lè jókòó pẹ̀lú rẹ nígbà tí ó ṣì ṣú tí wọn kò sì nílò kí o wà dáadáa síbẹ̀.

Kò sí ọ̀kan nínú èyí tó béèrè pé kí o rí apá dídán náà. O kàn ń bá ara rẹ ṣe ẹgbẹ́ nínú ohun tó le. Iṣẹ́ yẹn ti tó fún ìsinsìnyí.

Ìrántí Rẹ Máa Purọ́ Fún Ọ

Ohun àjèjì kan wà tí ìbànújẹ́ ń ṣe, ó sì tọ́ sí ìkìlọ̀. Ní àwọn ọ̀sẹ̀ lẹ́yìn ìkọ̀sílẹ̀, ọkàn rẹ máa ń ṣàtúnṣe àjọṣepọ̀ náà. Àwọn apá búburú á rọ̀ á sì rú. Àwọn apá rere á rí ìmọ́lẹ̀ olóoru. O máa rí ara rẹ tí o ń tún ìrọ̀lẹ́ tó dára jù tí ẹ jọ ní ṣe tí o sì ń gbàgbé ìjà tó dé ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì lọ́nà kan.

Ètò ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ yẹn tí ọpọlọ ń ṣiṣẹ́ jẹ́ apá kan ìdí rẹ̀. Nígbà tí o bá wà nínú ìyọ̀kúrò kúrò lọ́dọ̀ ẹnì kan, ọkàn rẹ máa ń bọ́ àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó dára jù jáde léraléra, nítorí àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó dára jù ni ohun tó ń mú kí o fẹ́ wọn padà. Kì í ṣe èké tó ń purọ́ fún ọ mọ̀ọ́mọ̀. Ó kàn ní ìsúnniṣe gidigidi.

Nítorí náà bí o bá kó ara rẹ tí o ń ronú pé "bóyá kò burú tó bẹ́ẹ̀, bóyá èmi ni ìṣòro náà, bóyá kí n nawọ́ sí wọn," dúró díẹ̀ kí o tó gbé ìgbésẹ̀ lórí rẹ̀. Èrò yẹn sábà máa ń jẹ́ ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ tó ń sọ̀rọ̀, kì í ṣe ìdájọ́ rẹ tó ṣe kedere. Ààbò kékeré kan tó ṣeé ṣe: nígbà tí o ń ronú tààrà, nítòsí ìparí, ó ṣeé ṣe kí o ní àwọn ìdí gidi. Kọ wọ́n sílẹ̀ síbi tí o lè rí wọn. Kì í ṣe láti tọ́jú ìkórìíra. Kìkì kí o lè ní àkọsílẹ̀ tó jẹ́ olóòótọ́ sí i láti fi wé e ní alẹ́ tí ìrántí rẹ bá gbìyànjú láti ta ìtàn àròsọ fún ọ.

Ìdí nìyí tún tí àwọn ènìyàn fi ń fún ìmọ̀ràn nípa ìpínyà mímọ́, àti ìdí tó fi tọ́ láti gbà. Ìbáraẹnisọ̀rọ̀ tuntun kọ̀ọ̀kan, "kìkì àyẹ̀wò-ọ̀rẹ́" kọ̀ọ̀kan, ń fi àwòrán tuntun lé àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó dára jù lọ́wọ́ ó sì ń tún aago ìmúláradá bẹ̀rẹ̀. Ìdúró kì í ṣe ìjìyà, tiwọn tàbí tìrẹ. Ó jẹ́ àyè tí ìdájọ́ rẹ nílò láti padà bọ̀ sípò.

Kíkọ́ Apá Rẹ Tó Sọnù Padà

Àjọṣepọ̀ gígùn máa ń gba àyè nínú ìdánimọ̀ rẹ jẹ́ẹ́. Àwọn ọ̀sẹ̀-ìparí rẹ, àwọn àṣà rẹ, àwọn ọ̀rẹ́ tí o rí bíi tọkọtaya lọ́pọ̀ ìgbà, ìbéèrè kékeré ojoojúmọ́ ti ohun tí wọ́n máa rò. Nígbà tó bá parí, ọ̀pọ̀ nínú ìyẹn á kàn dà òfo. Apá kan ìdí tí ìkọ̀sílẹ̀ fi lè mú kí o dàrú, kì í ṣe ìbànújẹ́ nìkan, ni pé o ti pàdánù díẹ̀ nínú ìmọ̀ ẹni tí o jẹ́ àti bí àwọn ọjọ́ ṣe rí.

Apá yìí o kò ní láti dúró de. Nígbà tí ìbànújẹ́ ń ṣe iṣẹ́ lọ́ra rẹ̀, o lè bẹ̀rẹ̀, jẹ́ẹ́, láti gbé ìlànà tìrẹ padà.

• Mú ohun kan tó jẹ́ tìrẹ ṣáájú wọn, tàbí tí o gbé kalẹ̀ nítorí àjọṣepọ̀ náà. Eré-ìṣenu-àyà, ọ̀rẹ́ tó ti dákẹ́, ibì kan tí o máa ń lọ nìkan tí o sì fẹ́ràn.
• Kọ́ ìdákọ̀ró kékeré méjì sínú ọ̀sẹ̀ náà. Ìrìn tó dúró ṣinṣin, ìpè Ọjọ́ Àìkú sí ẹni tó nífẹ̀ẹ́ rẹ, oúnjẹ déédéé tí o ń sè ní ti gidi. Àkókò òfo ni ibi tí ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ àti àtúnṣe ti ń ṣe èyí tó burú jù wọn. Ìlànà jẹ́ẹ́ ń tì wọ́n jáde.
• Jẹ́ kí àwọn ọ̀rẹ́ tó di "tiwa" di tìrẹ padà. Àwọn kan lára àwọn tí o rí bíi tọkọtaya ṣì ń yọ̀ láti rí ọ bíi ẹnì kan ṣoṣo. Ó lè yá kí o ṣe ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́. Ó sábà máa ń tọ́ sí i.

Kò sí ọ̀kan nínú èyí tó jẹ́ nípa mímú ara ṣiṣẹ́ kí o má bàa nímọ̀lára ohunkóhun. Ìdàkejì ni. O ń tún ìgbésí ayé tó fẹsẹ̀ múlẹ̀ tó láti gbé àwọn ìmọ̀lára náà nígbà tí o bá ní wọn kọ́.

Ohun Tó Lè Fi Hàn Ọ́, Nígbà Tó Bá Yá

Èyí ni ẹ̀dà olóòótọ́ ti ohun tí àwọn ènìyàn aláyọ̀ ń gbìyànjú láti sọ, láìsí ìnira náà.

Àjọṣepọ̀ tó parí ti lo oṣù tàbí ọdún ní fífi àwọn nǹkan hàn ọ́ nípa ara rẹ, bí ìrora líle bá sì ti balẹ̀, díẹ̀ nínú ìyẹn á di ohun tó ṣeé kà. Kì í ṣe gẹ́gẹ́ bí ẹ̀kọ́-ìwà tó rẹ̀wà. Ó dà bí àwọn àkíyèsí jẹ́ẹ́ díẹ̀ tí o lè yàn láti pa mọ́.

O lè ṣàkíyèsí ìyàtọ̀ láàrin ohun tí o sọ pé o fẹ́ àti bí o ṣe hùwà ní ti gidi. O lè rí ìhùwàsí kan tí o ti ṣe ju ẹ̀ẹ̀kan lọ, irú ẹni tí o máa ń nawọ́ sí, àkókò tí o máa ń dákẹ́, ohun tí o kò lè mú ara rẹ béèrè fún. O lè kọ́ ibi tí àwọn ààlà rẹ gidi wà, àwọn tí o sọ ara rẹ kúrò nínú bíbọ̀wọ̀ fún. O lè rí i pé o lè là ohun kan já tí o dá ọ lójú pé yóò fọ́ ọ, èyí tó jẹ́ oríṣi ìsọfúnni tirẹ̀.

Kọ́kọ́rọ́ náà ni àkókò. Ìwọ̀nyí kì í ṣe ẹ̀kọ́ tí o fà yọ ní ọjọ́ kẹta nípa ipá ìfẹ́. Wọ́n sábà máa ń yọjú fúnra wọn, ọ̀sẹ̀ tàbí oṣù lẹ́yìn náà, nínú ìwẹ̀ tàbí lórí ìrìn, bí ètò iṣan-ara rẹ bá ti dáwọ́ dídún ìdágìrì dúró. Bí o bá lọ wá ìtumọ̀ náà ní kùtùkùtù jù, o sábà máa rí ìdálẹ́bi-ara-ẹni tó wọ aṣọ èrò-ìdàgbàsókè. Dúró títí tí o fi lè wo ẹ̀yìn láìjáyà. Nígbà náà wò ó.

Àwọn ìkọ̀sílẹ̀ kan kò sì ní ẹ̀kọ́ ńlá kan, ju "ìyẹn kò tọ̀nà, ó sì ti parí báyìí" lọ. A gbà ìyẹn láàyè pẹ̀lú. Kì í ṣe gbogbo ohun tó ń dunni ni ẹ̀bùn ní ìkọ̀kọ̀. Nígbà mìíràn ohun kan ṣoṣo tí o rí gbà ni pé o là á já, o sì ṣì wà níhìn-ín.

Nígbà Tí Ìbànújẹ́ Bá Nílò Ju Àkókò Lọ

Ìbànújẹ́ ìkọ̀sílẹ̀ lásán máa ń pariwo lákọ̀ọ́kọ́ ó sì máa ń dákẹ́ díẹ̀díẹ̀. O bẹ̀rẹ̀ sí í ní àwọn wákàtí rere sí i, lẹ́yìn náà àwọn ọjọ́ rere sí i. Kò sí àkókò tí a gbé kalẹ̀, ṣùgbọ́n ìtọ́sọ́nà gbogbogbòò ní àwọn ọ̀sẹ̀ àti oṣù ni síhà ilẹ̀ tó dúró ṣinṣin sí i.

Àwọn àmì kan tọ́ sí àfiyèsí tímọ́tímọ́ sí i. Bí àwọn ọ̀sẹ̀ bá di oṣù láìsí ìtura kankan rárá. Bí o kò bá lè jẹun, kò lè sùn, tàbí kò lè ṣiṣẹ́ ní ibi iṣẹ́ tàbí pẹ̀lú àwọn tí ọkàn rẹ wà lára wọn. Bí o bá ń gbára lé ọtí tàbí ohunkóhun mìíràn láti la àwọn ìrọ̀lẹ́ kọjá. Bí ọkàn-fífọ́ náà bá ti yà sínú àìnírètí pẹrẹsẹ, tó wúwo tó ń ba ohun gbogbo lẹ́rìndòdò, tàbí tí o bá rí ara rẹ tí o ń ronú pé ayé kò wúlò.

Èyí tó gbẹ̀yìn yẹn pàápàá: jọ̀wọ́ má fi sùúrù dúró dè é nìkan. Bá dókítà rẹ, oníṣègùn-ọpọlọ, tàbí ẹ̀rọ-ìpè-pàjáwìrì sọ̀rọ̀. Nínàwọ́ nígbà tí ìbànújẹ́ bá dáwọ́ ìṣíkiri dúró kì í ṣe ìforíbalẹ̀ àṣejù, kì í sì í ṣe gbígbà pé ìkọ̀sílẹ̀ borí rẹ. Ó jẹ́ rírí ìrànlọ́wọ́ tó tọ́ fún ìpalára gidi, gẹ́gẹ́ bí ìwọ ìbá ṣe fún èyí tí o lè rí.

Ìkọ̀sílẹ̀ á kọ́ ọ ní ohun tó máa kọ́ ọ. Ó kàn béèrè pé kí a kọ́kọ́ ṣọ̀fọ̀ rẹ̀. Ní sùúrù pẹ̀lú ara rẹ bí ìwọ ìbá ṣe pẹ̀lú ẹni tí o nífẹ̀ẹ́ tó ń la ohun kan náà gan-an kọjá. Ìwọ kì yóò sọ fún wọn láé pé kí wọ́n kánjú kí ọkàn wọn balẹ̀. Má sọ ìyẹn fún ara rẹ pẹ̀lú.

Àwọn Orísun

• Rutgers University, Study Finds Romantic Rejection Stimulates Areas of Brain Involved in Motivation, Reward and Addiction
• Medical News Today, Toxic positivity: Definition, risks, how to avoid, and more
• National Center for Biotechnology Information, Acceptance as an Emotion Regulation Strategy in Experimental Psychological Research
• HelpGuide, Coping with a Breakup or Divorce